Logistyka centrów danych: jak infrastruktura dla AI trafia tam, gdzie jest potrzebna?
Każde zapytanie do AI, każde połączenie z chmurą i każde żądanie streamingu ostatecznie trafia do centrum danych. W ostatnich latach rozwój takich obiektów znacząco przyspieszył, podobnie jak rozwój tego segmentu logistyki. Serwery warte miliony muszą być transportowane między kontynentami, dostarczane na czas i instalowane z milimetrową precyzją. DHL Freight zwraca uwagę, że wraz z rozwojem centrów danych rośnie znaczenie specjalistycznego transportu drogowego, który łączy kolejne etapy ich łańcucha dostaw.
Źródło: materiały prasowe DHL Freight
Logistyka centrów danych – czyli co?
Logistyka centrów danych, czyli Data Center Logistics (DCL), obejmuje planowanie i realizację wszystkich procesów transportowych i przeładunkowych związanych z budową, eksploatacją i likwidacją centrów danych. Pojęcie to wykracza daleko poza sam transport: obejmuje odbiór urządzeń od producenta, magazynowanie tymczasowe, dostawę oraz instalację sprzętu na miejscu.
DCL (Data Center Logistics) różni się od tradycyjnej logistyki IT przede wszystkim skalą i praktycznie zerową tolerancją na błędy. Nie chodzi tu o pojedyncze urządzenia, lecz o całe szafy serwerowe, systemy chłodzenia, zasilanie i infrastrukturę sieciową dla obiektów, które podczas pracy nie mogą pozwolić sobie na przestoje.
Źródło: materiały prasowe DHL Freight
Rynek logistyki centrów danych rośnie
Według prognoz rynek logistyki centrów danych wzrośnie o około 52% w ciągu zaledwie pięciu lat. Najważniejszym czynnikiem wzrostu jest rosnące zapotrzebowanie na moc obliczeniową generowane przez zastosowania sztucznej inteligencji. Trenowanie modeli i wykonywanie inferencji wymagają znacznie większych zasobów niż wcześniejsze zastosowania chmurowe. Taki popyt można zaspokoić tylko poprzez rozwój fizycznej infrastruktury. Aby móc sprzedawać moc obliczeniową, najpierw trzeba zainstalować odpowiedni sprzęt.
Ma to bezpośredni wpływ na wolumen usług logistycznych. Wartość rynku logistyki centrów danych w 2025 roku szacowano na około 23 miliardy dolarów, a do 2030 roku ma wzrosnąć do co najmniej 35 miliardów dolarów. Rozwój ten ma charakter globalny. Oprócz Stanów Zjednoczonych swoją infrastrukturę aktywnie rozbudowują Europa, Indie, Australia, Indonezja i Bliski Wschód.
Jest też drugi, często pomijany czynnik: cykle wymiany sprzętu stają się coraz krótsze. Oznacza to, że centra danych nie są jednorazowymi projektami inwestycyjnymi, lecz generują stałe potrzeby logistyczne przez cały okres swojej eksploatacji.
Jak wygląda łańcuch dostaw centrum danych?
Łańcuch dostaw zaczyna się u producenta i kończy dopiero wraz z wycofaniem sprzętu z użytkowania. Zazwyczaj obejmuje sześć etapów, z których pięć wymaga transportu drogowego. Każdy z tych etapów wiąże się z odrębnymi wymaganiami dotyczącymi dokumentacji, bezpieczeństwa i identyfikowalności przesyłek. Krytyczne są momenty przekazania sprzętu pomiędzy różnymi dostawcami usług, ponieważ właśnie wtedy najłatwiej o utratę odpowiedzialności i przejrzystości procesu.
- Odbiór i zarządzanie dostawcami
Koordynacja odbiorów z fabryk, często od wielu dostawców jednocześnie, w precyzyjnie ustalonych oknach czasowych. Transport do portu lub na lotnisko niemal zawsze odbywa się samochodem ciężarowym. - Transport główny
W przypadku przewozów międzykontynentalnych wykorzystywany jest transport morski lub lotniczy. W szczególnie pilnych przypadkach stosuje się również loty czarterowe. Inaczej wygląda sytuacja w Europie: jeśli sprzęt pochodzi z europejskiej fabryki lub portu, zasadnicza część trasy odbywa się drogą lądową. - Staging i magazynowanie
Tymczasowe przechowywanie sprzętu w pobliżu miejsca docelowego, często połączone z wstępną konfiguracją, kontrolą jakości oraz kompletacją zgodnie z etapami budowy. - Dostawa na plac budowy
Dostawa do centrum danych wiąże się ze zwiększonymi wymaganiami w zakresie bezpieczeństwa i musi być ściśle zsynchronizowana z harmonogramem budowy. W zależności od rodzaju komponentu może obejmować standardowe naczepy lub transporty specjalne wymagające zezwoleń administracyjnych. - Instalacja w data hall
Ustawianie i poziomowanie szaf serwerowych, uziemianie systemów oraz podłączanie okablowania to zadania wymagające specjalistycznej wiedzy technicznej i dużej precyzji. - Wsparcie w całym cyklu życia
Dostawy części zamiennych podczas bieżącej eksploatacji, a także demontaż, odnawianie lub relokacja sprzętu po zakończeniu jego użytkowania.
Źródło: materiały prasowe DHL Freight
W logistyce centrów danych transport drogowy realizuje te odcinki trasy, których nie może obsłużyć żaden inny środek transportu. Łączy porty morskie i lotniska z magazynami pośrednimi, a następnie dostarcza sprzęt bezpośrednio na plac budowy. Często są to lokalizacje oddalone od dużych aglomeracji, ponieważ centra danych powstają tam, gdzie dostępne są odpowiednia przestrzeń i infrastruktura sieciowa.
DHL Freight wspiera ten obszar poprzez ogólnoeuropejskie rozwiązania transportu drogowego i kolejowego, wykorzystywane m.in. w transporcie wewnętrznym oraz na rynku wtórnym. Z perspektywy całego łańcucha dostaw oznacza to, że transport drogowy pozostaje jednym z kluczowych ogniw łączących poszczególne etapy logistyki centrów danych.
