Logistyka wciąż potrzebuje nowych magazynów – zmienia się jednak model konsumencki

Boom w logistyce trwa już co najmniej kilka lat. Przejawia się m.in. olbrzymim popytem na powierzchnię magazynową. Sprzyja temu m.in. rozkwit e-commerce, który wywołała pandemia koronawirusa, a tym samym konieczność posiadania centrów dystrybucyjnych, często jak najbliżej konsumenta.

Tekst: Michał Jurczak

Prologis

Zdjęcie: Prologis

Dla najemców przestrzeni magazynowej kluczową kwestią jest poziom czynszów. Ważny jest standard obiektu, jego lokalizacja i dostęp do szlaków transportowych. Z drugiej strony nieco odmienne są decyzje dotyczące obiektów działających na rzecz sektora e-handlu czy dla dużego producenta. W każdym przypadku cel jest jednak wspólny: skrócenie czasu dostaw i obniżenie kosztów transportu.

Rynek wymagający

Zdaniem Roberta Szafarza (Dyrektor ds. najmu i rozwoju biznesu, Quantum Real) polski rynek powierzchni magazynowych wszedł w fazę stabilizacji, stając się znacznie bardziej selektywnym niż jeszcze kilka lat temu. Przywołuje dane, z których wynika, że w pierwszej połowie 2026 r. popyt osiągnął poziom ok. 3,5 mln m2., co oznacza wzrost o ponad 20% rok do roku i jednocześnie najwyższy wynik od 2022 r. – Obserwujemy dalsze umacnianie rynku po stronie najemców. Na koniec czerwca wskaźnik pustostanów spadł do ok. 6,6%, osiągając najniższy poziom od trzech lat. Istotny wpływ na ten rezultat miała aktywność firm z Azji, które w stosunkowo krótkim czasie wynajęły setki tysięcy metrów kwadratowych nowoczesnych powierzchni magazynowych – mówi R. Szafarz, zaznaczając przy tym, że z perspektywy deweloperskiej szczególnie widoczne jest ograniczenie nowej podaży. Obecnie w budowie znajduje się ok. 1,3 mln m2. powierzchni magazynowej, co w wielu regionach kraju prowadzi do niedoboru dostępnych powierzchni, zwłaszcza dużych modułów w nowych inwestycjach. – W tym kontekście dostępność 28 tys. m2. w projekcie Quantum Gliwice od I kwartału 2027 r., wraz z możliwością dalszej rozbudowy o kolejne 18 tys. m2, stanowi wyjątkowo atrakcyjną propozycję rynkową – tłumaczy R. Szafarz. Wśród dodatkowych atutów inwestycji wymienia strategiczną lokalizację. – Bezpośrednia bliskość węzła autostradowego oraz położenie w granicach administracyjnych Gliwic sprawiają, że Quantum Gliwice doskonale odpowiada zarówno potrzebom logistyki miejskiej, jak i operacji krajowych oraz międzynarodowych. Elastyczne możliwości aranżacji powierzchni magazynowej i produkcyjnej, a także dostosowania terenów zewnętrznych, pozwalają na efektywne dopasowanie obiektu do zróżnicowanych wymagań operacyjnych najemców – podkreśla R. Szafarz, zaznaczając, że w obecnych warunkach rynkowych stawki bazowe pozostają stabilne. Jednocześnie przy kalkulacji stawek efektywnych, które dla operatorów logistycznych często stanowią kluczowy czynnik decyzyjny, coraz większego znaczenia nabierają jakość obiektu oraz jego funkcjonalność. Quantum Gliwice oferuje m.in. nowoczesną infrastrukturę, odporność ogniową przekraczającą 4 tys. MJ/m2., możliwość prowadzenia działalności związanej ze składowaniem materiałów ADR, rozbudowaną sieć doków przeładunkowych, a także funkcję produkcyjną dopuszczoną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

To, że polski rynek magazynowy pozostaje aktywny, ale wyraźnie zmienia się model, w jakim powstaje nowa podaż, potwierdza Michał Czarnecki, VP, Head of Leasing Prologis. Coraz większą rolę odgrywają projekty typu BTS i pre-let. Według danych CBRE ponad 60% powierzchni będących obecnie w realizacji jest już zabezpieczone umowami najmu. – Wraz ze wzrostem popytu i utrzymującym się ograniczeniem aktywności deweloperskiej w zakresie budownictwa spekulacyjnego na wybranych rynkach, gdzie dostępność wolnej powierzchni będzie coraz bardziej ograniczona, możemy spodziewać się rosnącej presji na wzrost stawek czynszowych. Przykładem tego zjawiska jest warszawski rynek magazynowy w granicach miasta, gdzie ograniczona podaż dostępnej powierzchni w połączeniu z rosnącym zainteresowaniem najemców stwarza warunki sprzyjające wzrostowi czynszów – tłumaczy M. Czarnecki.

Pracownik poszukiwany

R. Szafarz (Quantum Real) mówi, iż dostęp do wykwalifikowanych pracowników stał się jednym z kluczowych kryteriów wyboru lokalizacji dla firm logistycznych i produkcyjnych (obok jakości infrastruktury transportowej oraz dostępności mocy przyłączeniowych). Wyzwaniem staje się rosnąca konkurencja o pracowników, przekładająca się na wzrost kosztów zatrudnienia i ograniczoną dostępność kadr. – Firmy coraz częściej poszukują lokalizacji, które zapewniają szeroką bazę pracowników, dogodną dostępność komunikacyjną oraz konkurencyjne koszty operacyjne. Takie warunki oferują przede wszystkim projekty zlokalizowane w bezpośrednim sąsiedztwie dużych aglomeracji. Górny Śląsk jest jednym z najlepszych przykładów tego typu rynku. Gęsta sieć miast tworzących aglomerację gwarantuje dostęp do dużego i zróżnicowanego rynku pracy, natomiast rozwinięta infrastruktura drogowa zapewnia sprawną obsługę krajowych i międzynarodowych łańcuchów dostaw – mówi R. Szafarz, dodając, że Quantum Gliwice posiada w tym zakresie wyjątkowo silną pozycję. Inwestycja zlokalizowana jest przy autostradzie A4, ok. 3 km od węzła Sośnica, jednego z najważniejszych węzłów transportowych w Europie Środkowej, gdzie krzyżują się autostrady A1 i A4. Wjazd na autostradę A4 znajduje się w odległości zaledwie ok. 1 km od projektu. – Istotnym wyróżnikiem lokalizacji jest również jej miejskie położenie. Projekt znajduje się w granicach administracyjnych Gliwic, dzięki czemu pracownicy mogą korzystać zarówno z komunikacji miejskiej, jak i rozwiniętej infrastruktury rowerowej. Liczne inwestycje realizowane w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu znacząco poprawiają dostępność zakładu oraz wspierają zrównoważone formy dojazdu do pracy – dodaje R. Szafarz, który za dodatkowy atut uznaje bliskość centrum handlowego Auchan Gliwice, zlokalizowanego zaledwie 500 m od inwestycji. Zapewni ono pracownikom dostęp do usług, gastronomii oraz punktów handlowych, podnosząc komfort codziennego funkcjonowania i atrakcyjność miejsca pracy. – Lokalizacja Quantum Gliwice oferuje dostęp nie tylko do zasobów ludzkich całej Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, ale również do pracowników z przygranicznych regionów Czech i Słowacji. Jednocześnie strategiczne położenie w pobliżu głównych europejskich korytarzy transportowych wspiera obsługę rynków Niemiec, Czech, Słowacji oraz pozostałych krajów Europy Środkowej, czyniąc projekt atrakcyjną lokalizacją zarówno dla operatorów logistycznych, jak i przedsiębiorstw produkcyjnych prowadzących działalność o zasięgu międzynarodowym – konkluduje przedstawiciel Quantum Real.

Również przedstawiciel Prologis dostęp do pracowników uważa wręcz za jeden z ważniejszych czynników przy wyborze lokalizacji magazynu. – Przedsiębiorstwa analizują nie tylko jakość infrastruktury, lokalizację, standard obiektu i możliwości dalszej ekspansji, ale również wielkość lokalnego rynku pracy, koszty zatrudnienia, możliwości dojazdu pracowników i rozwiązania wpływające na komfort pracy – mówi M. Czarnecki, dodając, iż największe rynki logistyczne dają dostęp do dużego rynku pracy, ale jednocześnie to tam rośnie konkurencja o kadry ze względu na kolejne firmy lokujące lub rozwijające tam swoją działalność. – Obserwujemy stopniowe poszerzanie geograficznego zasięgu głównych rynków logistycznych. Inwestorzy i najemcy coraz częściej rozważają lokalizacje położone w większej odległości od tradycyjnych centrów magazynowych, poszukując lepszego balansu pomiędzy dostępnością pracowników, kosztami operacyjnymi a jakością infrastruktury transportowej. W dalszej perspektywie trend ten może sprzyjać rozwojowi wybranych rynków regionalnych – mówi M. Czarnecki, zaznaczając, iż równolegle niektóre firmy inwestują w automatyzację, która zmienia profil poszukiwanych kompetencji (zapotrzebowanie na pracowników z wiedzą techniczną i cyfrową). Przykładem jest realizowane przez Prologis centrum dla Arvato w Prologis Park Poznań III. Obiekt BTS o powierzchni 46 tys. m2. zaprojektowano z myślą o zaawansowanych procesach i automatyzacji, w tym wdrożeniu AutoStore, wykorzystaniu robotów mobilnych oraz wąskokorytarzowych systemów regałowych. Inwestycja stworzy też nowe miejsca pracy, m.in. dla techników automatyzacji, specjalistów WMS i SAP key userów.

Nie tylko stawki Zdaniem R. Szafarza (Quantum Real) potrzeby klientów się zmieniają, a sama stawka czynszu przestała być jedynym punktem odniesienia. Najemcy analizują całkowity koszt użytkowania obiektu, dostęp do odpowiedniej mocy, możliwość automatyzacji procesów, zmiany układu powierzchni i standard energetyczny budynku. – Potencjał widzimy w logistyce i dystrybucji, w lekkiej produkcji oraz w obiektach specjalistycznych takich jak chłodnie, mroźnie, cross-dock czy powierzchnie projektowane pod konkretny proces najemcy. W tych segmentach standardowy magazyn coraz częściej przestaje wystarczać. Automatyzacja i wymagania związane z ograniczaniem śladu węglowego mają już bezpośredni wpływ na sposób projektowania inwestycji. Nie chodzi wyłącznie o instalacje fotowoltaiczne czy certyfikację. Znaczenie mają parametry całego budynku, takie jak izolacyjność, zużycie energii, oświetlenie, dostęp do mocy, możliwość instalacji systemów automatyki oraz elastyczność infrastruktury technicznej – mówi R. Szafarz.

M. Czarnecki zaznacza, że potrzeby klientów to często bardzo indywidualna kwestia, dlatego trudno mówić o jednym uniwersalnym standardzie nowoczesnego magazynu. Dla jednych klientów kluczowa będzie automatyzacja i odpowiednie przygotowanie obiektu pod zaawansowane procesy technologiczne, dla innych – efektywność energetyczna, możliwość dalszej rozbudowy czy określone rozwiązania techniczne lub połączenie tych wszystkich czynników. – Jeśli spojrzymy na segmenty rynku z dużym potencjałem w Polsce, wyraźnie widać rosnące zapotrzebowanie na wielkoskalowe projekty logistyczne. Globalnie klienci analizują swoją sieć magazynową w skali całego łańcucha dostaw i decydują się na konsolidację kilku mniejszych obiektów rozsianych w kilku zakątkach Europy w jednym, dużym centrum dystrybucyjnym. Polska jest atrakcyjna do lokowania tego typu obiektów. Mamy rozwiniętą infrastrukturę transportową, wciąż atrakcyjne koszty prowadzenia biznesu w porównaniu z krajami Europy Zachodniej i dogodne położenie geograficzne. Dzięki temu zlokalizowane tu obiekty mogą pełnić rolę hubu obsługującego rynki Europy Środkowej czy większą część kontynentu – tłumaczy M. Czarnecki.

Własne czy wynajęte? Nierzadko pojawia się dylemat: czy inwestować we własne magazyny, czy decydować się na wynajem? Zdaniem R. Szafarza (Quantum Real) nie ma jednego modelu dobrego dla wszystkich. – Kluczowe jest to, jak strategiczna jest dana lokalizacja dla biznesu, jak bardzo specjalistyczny ma być obiekt i jakiej elastyczności firma potrzebuje w perspektywie kilku czy kilkunastu lat. Własność ma sens przede wszystkim wtedy, gdy nieruchomość jest ściśle związana z konkretnym procesem operacyjnym, wymaga niestandardowych rozwiązań technologicznych, a firma zakłada długoterminowe użytkowanie obiektu i chce zachować pełną kontrolę nad jego rozwojem – wylicza R. Szafarz, radząc jednocześnie, aby pamiętać, że przy obecnych kosztach gruntów, wykonawstwa i finansowania budowa własnego obiektu angażuje znaczny kapitał, który przedsiębiorstwo mogłoby przeznaczyć na rozwój podstawowej działalności. Należy też zapewnić bieżącą obsługę projektu, co wymaga zatrudnienia dodatkowych osób oraz generuje dodatkowe roczne koszty i zobowiązania. – Najem lepiej odpowiada firmom, dla których liczy się szybkie wejście na rynek, możliwość skalowania działalności i ograniczenie kapitału angażowanego w nieruchomość. Pozwala też przenieść część ryzyka inwestycyjnego i technicznego na dewelopera lub właściciela obiektu. Z perspektywy inwestora coraz ważniejsze jest więc tworzenie projektów, które łączą zalety obu modeli: najemca korzysta z elastyczności najmu, a jednocześnie dostaje obiekt dopasowany do swojego procesu. Tak też rozwijamy Quantum Gliwice, etapowo i w formule pozwalającej dostosować powierzchnię zarówno do najemców oczekujących elastyczności, jak i do firm potrzebujących obiektów projektowanych pod konkretny proces – mówi R. Szafarz.

Na to, że z perspektywy klienta ważną zaletą wynajmu magazynu jest elastyczność, zwraca uwagę M. Czarnecki (Prologis). Wraz z rozwojem biznesu mogą zmieniać się: skala operacji, model dystrybucji czy wymagania dotyczące samego obiektu. Wynajem pozwala reagować na te zmiany bez konieczności angażowania się od razu w budowę własnej nieruchomości. – Drugim argumentem jest sposób wykorzystania kapitału. Budowa własnego magazynu wymaga znacznych nakładów w krótkim okresie. W modelu najmu firma może inaczej zarządzić tym budżetem, np. zainwestować w rozwój podstawowej działalności, a koszt korzystania z powierzchni magazynowej czy produkcyjnej rozłożyć w czasie – mówi M. Czarnecki, zwracając uwagę na to, że argument finansowy oraz właśnie możliwość elastycznego dopasowywania powierzchni magazynowej do zmieniającego się biznesu to dwa kluczowe powody, dla których wynajem obiektu w większości przypadków jest bardziej korzystny od posiadania własnego budynku. – W Prologis dodatkową wartością dla klientów jest możliwość korzystania z platformy Prologis Essentials, która umożliwia przygotowanie magazynu w formule „pod klucz”, jak i jego późniejsze doposażanie wraz ze zmieniającymi się potrzebami operacyjnymi. W ramach oferty dostępne są m.in. systemy regałowe, sprzęt transportu wewnętrznego, zautomatyzowane i efektywne systemy oświetlenia, ładowarki do pojazdów elektrycznych, instalacje fotowoltaiczne, pompy ciepła czy audyty bezpieczeństwa przeciwpożarowego, a nawet nadzór nad całym procesem inwestycyjnym w ramach usprawnień wymaganych dla obiektu z uwagi na specyfikę prowadzonych operacji. Istotnym elementem jest również elastyczne finansowanie, w tym możliwość rozłożenia kosztów na raty – podsumowuje M. Czarnecki.

Wykorzystać atuty

R. Szafarz (Quantum Real) mówi o kluczowym projekcie w obecnym portfelu firmy – Quantum Gliwice, pierwszej inwestycji Quantum Real w Polsce. – Traktujemy ją jako projekt, który wyznacza sposób, w jaki chcemy działać na rynku: blisko realnych potrzeb najemców, z możliwością łączenia funkcji logistycznych, dystrybucyjnych i produkcyjnych w jednym kompleksie – podkreśla R. Szafarz. Informuje, że pierwszy etap, obejmujący 43 tys. m2, ma pozwolenie na budowę i zabezpieczone finansowanie. Generalnym wykonawcą jest Adamietz. Po zakupie sąsiedniej działki park zyskał dodatkowe 18 tys. m2. powierzchni i docelowo przekroczy 60 tys. m2. Dodatkowa działka, z uwagi na swój kształt, umożliwia budowę obiektu typu cross-dock lub rozwiązań hybrydowych. – Pierwszym atutem tej inwestycji jest lokalizacja: bezpośrednio przy A4, ok. 3 km od węzła Sośnica, z dostępem do aglomeracji śląskiej oraz do rynków Czech, Niemiec i Słowacji. Drugim jest możliwość obsługi różnych profili działalności. Już w pierwszym etapie realizujemy powierzchnie chłodnicze i mroźnicze dla North Coast, co pokazuje, że park odpowie zarówno na potrzeby operatorów logistycznych, jak i firm dystrybucyjnych o bardziej wymagających procesach. Trzecim atutem jest dostępność: część powierzchni pierwszego etapu powstaje spekulacyjnie i będzie oddana w I kwartale 2027 r. – dodaje nasz rozmówca, wyjaśniając, że firma proponuje różne metraże, od 3 tys. m2. poprzez jego wielokrotność, aż po całość dostępnej powierzchni, czyli 28 tys. m2. Z kolei wolnostojący obiekt liczący 18 tys. m2. może być zarówno projektem dla jednego najemcy, cross-dockiem, jak i przestrzenią dla kilku firm. – Z perspektywy naszego doświadczenia i wiarygodności do spółki projektowej dołączyła firma LCube, która w ciągu ostatnich pięciu lat zrealizowała w Polsce ponad 100 tys. m2 powierzchni magazynowych i produkcyjnych. Łączymy kompetencje inwestycyjne, wykonawcze i operacyjne. Właśnie takie projekty chcemy rozwijać w portfelu Quantum Real: dobrze osadzone w lokalnym rynku i odpowiadające na konkretne potrzeby biznesowe najemców – konkluduje R. Szafarz.


Polecane przez redakcję